Risk tespiti yapıların genel kullanım şekilleri haricinde, öncelikle zemin yapısı, yapım şekli, statik ve Mühendislik ile malzeme ve donatı standartlarının doğal afetlere karşı dayanımının ölçülmesi için laboratuvar testleri, mühendislik hesapları ve gözlem ve ölçümlere dayanan bilimsel bir çalışma biçimidir.
Türkiye’de yaklaşık olarak 19 milyonun üzerinde yapı bulunmakta ve bu yapılarında 14 milyona yakını risk içermektedir. AFAD’ın hazırlamış olduğu Türkiye Deprem Tehlike Haritası ülkemizin deprem kuşağı üzerinde olduğunu göstermektedir. Şehirlerimizin yaklaşık %42 lik kısmı birinci dereceden deprem kuşağı üzerinde yer almaktadır. Dolayısıyla ciddi bir risk oluşturan bu durum karşısında şehirlerimizin ve içerisinde bulunan yapıların (kamu, ticari, sanayi, konut vb.) depreme dayanıklı olması da can ve mal güvenliğimiz açısından büyük önem arz etmektedir.
Vaktimizin büyük bir bölümünü geçirdiğimiz binalarda karşılaşabileceğimiz riskleri gruplamak gerekirse 31 çeşit afetin 28 tanesini meteorolojik afetlerin oluşturduğu görülür. Doğal afetlerin çeşitleri ve önem sıraları ülke, bölge ve şehirden şehre değişiklik gösterebilmektedir. Jeolojik afetler (deprem, heyelan vb. ) Klimatik afetler (sel ve su baskınları) doğal olarak karşılaştıklarımız, teknolojik afetler (sanayi ve ulaşım kazaları) ise insan hataları kaynaklı olup, yapıların dayanımı üzerinde ciddi riskler oluşturabilmektedir. Günlük hayatımızda karşılaşabileceğimiz bu riskler karşısında insanlarda yapılarının olası bir afete ne kadar dayanıklı olduğunu öğrenmek ve dolayısıyla buna göre hazırlık yapmak istemektedir. Bu noktada bakanlıkça lisanslandırılmış laboratuvarlar devreye girmekte ve uzman mühendisler ve teknik ekipmanlar ile binanızın karşılaşabileceği afetler karşısında ne kadar dayanıklı olduğunu gösteren risk tespitini yapmaktadır.
Bina Risk Tespiti diğer adı ile Bina Deprem Testi ya da Bina Deprem Raporu, Riskli Yapı İlanı ile karıştırılmamalıdır. Yapılan test ve ortaya konulan rapor bilgi amaçlı olup sizi bir sonraki adıma yani 6306 Sayılı Kanun hükümlerine göre hareket etmeye veya güçlendirme yapmaya, bina ortak karar alma sürecini hızlandırmaya olanak sağlamaktadır.
Bizde bu yazıda bina risk tespiti neden ve nasıl yapılır, deprem risk analizini kimler yapar, bu konu hakkında bilgiler verelim istedik.
Bina Risk Tespiti 